miniatura|200px|Símbolo empregado polos seguidores do tengrismo en Sakha. O tengrismo é unha relixión de Asia Central caracterizada polo xamanismo, o animismo, totemismo, poli e monoteísmoR. Meserve, Religions in the central Asian environment. In: History of Civilizations of Central Asia, Volume IV, The age of achievement: A.D. 750 to the end of the fifteenth century, Part Two: The achievements, p. 68: "[...] The ‘imperial’ religion was more monotheistic, centred around the all-powerful god Tengri, the sky god."Michael Fergus, Janar Jandosova, [ Kazakhstan: Coming of Age], Stacey International, 2003, p.91: "[...] a profound combination of monotheism and polytheism that has come to be known as Tengrism." e culto ós devanceiros. Foi a relixión principal dos turcos, os mongois, os húngaros, os xiongnu e os hunos,"There is no doubt that between the 6th and 9th centuries Tengrism was the religion among the nomads of the steppes" Yazar András Róna-Tas, Hungarians and Europe in the early Middle Ages: an introduction to early Hungarian history, Yayıncı Central European University Press, 1999, ISBN 978-963-9116-48-1, p. 151]. e a relixión dos cinco antigos estados turcos: Khaganato Göktürk, Khaganato turco occidental, Gran Bulgaria, Imperio Búlgaro e Tourkia oriental (Xazaria). En Irk Bitig, Tengri é mencionado como Türük Tängrisi (Deus dos turcos).Jean-Paul Roux, Die alttürkische Mythologie, p. 255
O tengrismo foi defendido en círculos intelectuais das nacións turcas de Asia Central (incluíndo Tatarstán, Buriatia, Kirguizistán e Kazakhstán) dende a disolución da Unión Soviética durante a década de 1990. Aínda é practicado e existen movementos de recuperación en Sakha, Khakassia, República dos Tuva e outras nacións turcas en Siberia. O burkhanismo, un movemento semellante ó tengrismo, concéntrase na República de Altai.
Khukh tengri significa "ceo azul" en mongol, e os mongois aínda lle rezan a Munkh Khukh Tengri ("Eterno Ceo Azul") e Mongolia é chamada poeticamente "Terra do Eterno Ceo Azul" (Munkh Khukh Tengriin Oron) polos seus habitantes. Na moderna Turquía, o tengrismo é coñecido como Göktanrı dini ("relixión do Deus Ceo"); en turco "Gök" (ceo) e "Tanrı" (Deus), correspóndense cos khukh (azul) e Tengri (ceo) mongois, respectivamente. Segundo investigacións arqueolóxicas húngaras, a relixión do pobo húngaro até o final do século X (antes do cristianismo) era o tengrismo.Fodor István, A magyarok ősi vallásáról (About the old religion of the Hungarians) Vallástudományi Tanulmányok. 6/2004, Budapest, p. 17–19
Notas
Categoría:Relixións étnicas Categoría:Mitoloxía mongol