La Cohors II Lingonum equitata fue una unidad auxilia mixta de infantería y caballería del ejército del Imperio Romano del tipo cohors quinquagenaria equitata, cuya existencia está atestiguada desde el último cuarto del hasta principio del .

Reclutamiento

La unidad fue reclutada en 73 por orden del emperador Vespasiano de entre el pueblo de los lingones de la Gallia Belgica como castigo por su apoyo a Iulius Civilis durante la Rebelión de los bátavos de 69Tácito, Hist. IV, 67, 1: Interea Iulius Sabinus proiectis foederis Romani monumentis Caesarem se salutari iubet magnamque et inconditam popularium turbam in Sequanos rapit, conterminam civitatem et nobis fidam; nec Sequani detractavere certamen. fortuna melioribus adfuit: fusi Lingones para reforzar las tropas entregadas a Quintus Petilius Cerialis en su lucha como gobernador de Britannia contra los brigantes,El primer diploma que atestigua la existencia de la unidad se data en el año 98, CIL XVI 43; cfr. infra. aunque desconocemos donde estuvo de guarnición y cuáles fueron las operaciones concretas durante las campañas Cerial, el gobierno de Sextus Iulius Frontinus entre 74 y 78, y las campañas de Cneus Iulius Agricola entre 78 y 84. Se desconoce cuál fue su acuartelamiento una vez terminadas las operaciones de Agrícola, durante los imperios de Domiciano, Nerva y Trajano.

Sin embargo, su pertenencia a la guarnición de Britannia está perefectamente constatada por un Diploma militaris de 98, bajo el gobernador de la provincia Tito Avidio Quieto. CIL XVI 43 = CIL XIII 3606, Flemalle-Haute (Bélgica): [Imp(erator) Caesar divi Ne]rvae f(ilius) Nerva Traianus / [Augustus Germa]nic(us) pontifex maximus / [tribunic(ia)] potestat(e) co(n)s(ul) II / [peditibus et equitib]us qui militant in alis / [tribus et cohortib]us VI quae appellantur / [Gallorum Petria]na c(ivium) R(omanorum) et I Tungrorum / [et I Hispanorum Ast]urum et I Hispanorum / [et ------------ et I] Fida Vardullorum c(ivium) R(omanorum) / [et -----------------] et II Lingonum et II Nervio[rum et sunt] in Britannia sub T(ito) Avidio / [Quieto item] dimissis honesta missione a [Metilio] Nepote qui quina et vicena plura/[ve sti]pendia meruerunt quorum nomi/[na] subscripta sunt ipsis liberis posteris/que eorum c[ivitate]m dedit et conubium cum ux[oribus qua]s tunc habuissent cum [est civitas iis data] aut si qui [caelibes essent cum iis quas postea duxissent dumtaxat singuli singulas

El

La cohorte debió participar en todas las operaciones menores realizadas en Britannia bajo el imperio de Trajano y los primeros años de Adriano, quien, ante la permanente inestabilidad de la frontera norte de la provincia, decidió la construcción del Muro de Adriano como limes fortificado que protegiera la provincia. La construcción del muro supuso la reordenación de las unidades del ejército romano de guarnición en la isla y la Cohors II Lingonum equitata fue enviada al castellum Gabrosentum (Moresby, Gran Bretaña), en las costas Cumbria durante el período de construcción de esa fortificación; en ese momento y esa base fue dirigida por los prefectos Valerio LupercoRIB 1, 800 = AE 1951, 127: ----] / curan(te) Valerio / Lup[e]rco praef(ecto) / coh(ortis) II Ling(onum) y Cayo Pompeyo Saturnino.CIL VII 359 = RIB 1, 798: Deo Silvan[o] / coh(ors) II Ling[on(um)] / cui praees[t] / C(aius) Pompeius M(arci) [f(ilius)] / Saturnin[us]

Del período de estancia en Gabrosentum se conocen una serie de diplomata militaris:

17 de julio de 122.CIL XVI 69 = AE 1930, 37 = AE 1931, 79, Komorn (Hungría): Imp(erator) Caesar divi Traiani Parthici f(ilius) divi Nervae nepos / Traianus Hadrianus Augustus pontifex maximus / tribunicia potestate VI co(n)s(ul) III proco(n)s(ul) / equitibus et peditibus qui militaverunt in alis decem et tribus et / cohortibus tr(i)gint(a) et septe(m) qua(e) appel(l)antur I Pannonioru(m) / Sabinian(a) et I Panno(nio)rum Tampian(a) et I Hispanorum Asturu(m) / et I Tungroru(m) et II Asturum et Gallorum Picentian(a) et Gall(o)/rum et Thracum clas(s)ian(a) civiu(m) Romanor(um) Seb(o)siana / et Vettonum Hispanorum civium Romanor(um) et Agrippi(a)n(a) M(i)/niata et Augusta Gal(l)oru(m) et Augus(ta) Vocontioru(m) civiu(m) Ro/manorum et I Frisiavonum et I Vangionum milliaria et I / Celtib< e = I >rorum et I Thracum et I Afrorum civium Romanoru(m) et / I Nervia Germanor(um) mil(l)iaria et I (H)amionu(m!) sagittaria e(t) / I Delmataru(m) et I Aquitanor(um) et I Ulpia Traian(a) Cugern(orum) / civium Romanoru(m) et I Morinorum et I Menapiorum et I / Sunucorum et I Betasioru(m) et I Batavor(um) et I Tungro(rum) / et I Hispanoru(m) et II Gallorum et II Basconum ‘’(sic)’’ civium / Romanorum et II Thracum e(t) II Lingonum et II Asturum et II / Delmatarum et II Nerviorum et III Bracarorum et III Lingon(um) / et IV Gal(l)orum et IV Lingonum et IV Breucorum et IV Delma/tarum et V Raetorum et V Gallorum et VI Nerviorum et / VII Thracum quae sunt in Brittannia sub A(ulo) Platorio Nepo/te quinque et viginti stipendiis emeritis dimissis / honesta missione per Pompeium Falcone(m) quorum // nomina subscripta sunt ipsis liberis posterisqu(e) / eorum civitatem ded(it) et conubiu(m) cum uxoribu(s) qua(s) / tun(c) habuissen(t) cum est civita(s) iis dat(a) aut si qui caelib(es) / essent cum iis quas postea duxissent dumtaxa(t) singuli(s) / singulas a(nte) d(iem) XVI K(alendas) Aug(ustas) / Ti(berio) Iulio Capitone / L(ucio) Vitrasio Flaminino co(n)s(ulibus) / ala(e) I Pannoniorum Tampiana(e) cui prae(e)st / Fabius Sabinus / ex sesquiplic{i}ario / Gemello Breuci f(ilio) Pannon(io) // Imp(erator) Caesar divi Traiani Parthici f(ilius) divi Nervae nepos Tra/ianus Hadrianus Augustus pontifex maximus tribu/nic(ia) potestat(e) VI co(n)s(ul) III proco(n)s(ul) / equitib(us) et peditib(us) qui militaverunt in alis decem et trib(us) et coh(or)/tib(us) triginta et septem quae appellantur I Pannonior(um) Sabinian(a) / et I Pannon(iorum) Tampian(a) et I Hispan(orum) Astur(um) et I Tungror(um) et II Astur(um) / et Gallor(um) Picentiana et Gallor(um) et Thrac(um) classiana c(ivium) R(omanorum) et Gallor(um) / Petriana oo(milliaria) c(ivium) R(omanorum) et Gallor(um) Sebosiana et Vetton(um) Hispan(orum) c(ivium) R(omanorum) et / Agrippiana Miniata et Aug(usta) Gallor(um) et Aug(usta) Vocontior(um) c(ivium) R(omanorum) et I / Nervia German(orum) oo(milliaria) et I Celtiberor(um) et I Thrac(um) et I Afror(um) c(ivium) R(omanorum) et I / Lingon(um) et I fida Vardullor(um) oo(milliaria) c(ivium) R(omanorum) et I Frisiavon(um) et I Vangion(um) / oo(milliaria) et I Hamior(um) sagitt(aria) et I Delmat(arum) et I Aquitan(orum) et I Ulpia Traia/na Cugern(orum) c(ivium) R(omanorum) et I Morin(orum) et I Menapior(um) et I Sunucor(um) et I B(a)eta/sior(um) et I Batavor(um) et I Tungror(um) et I Hispan(orum) et II Gallor(um) et II / Vascon(um) c(ivium) R(omanorum) et II Thrac(um) et II Lingon(um) et II Astur(um) et II Delmatar(um) / et II Nervior(um) et III Nervior(um) et III Bracaror(um) et III Lingon(um) / et IIII Gallor(um) et IIII Breucor(um) et IIII Delmatar(um) et V Raetor(um) / et V Gallor(um) et VI Nervior(um) et VII Thrac(um) quae sunt in Britan/nia sub A(ulo) Platorio Nepote quinque et viginti stipendi(i)s / emeritis dimissis honesta missione per Pompeium / Falconem quorum nomina subscripta sunt ipsis libe/ris posterisq(ue) eorum civitatem dedit et conub(ium) cum uxo/rib(us) quas tunc habuissent cum est civitas iis data / aut si qui caelibes essent cum iis quas postea duxis/sent dumtaxat singulis singulas a(nte) d(iem) XVI K(alendas) Aug(ustas) / Ti(berio) Iulio Capitone L(ucio) Vitrasio Flaminino co(n)s(ulibus) / alae I Pannonior(um) Tampianae cui prae(e)st / Fabius Sabinus / ex sesquiplicario / Gemello Breuci f(ilio) Pannon(io) / descriptum et recognitum ex tabula aenea quae fixa est / Romae in muro post templum divi Aug(usti) ad Minervam // Ti(beri) Claudi Menandri / A(uli) Fulvi Iusti / Ti(beri) Iuli Urbani / L(uci) Pulli Daphni / L(uci) Noni Victoris / Q(uinti) Lolli Festi / L(uci) Pulli Anthi

16 de septiembre de 124.CIL XVI 70 = CIL VII 1195 = RIB 2-1, 2401,06, Stannington (Gran Bretaña): [Imp(erator) Caesar divi Traiani Parthici f(ilius) divi Nervae nepos Traianus Hadria]nus Au[gustus] po[ntifex maximus tribunic(ia) potestat(e) VIII] co(n)s(ul) III p[roco(n)s(ul)/ equitib(us) et peditib(us) qui militaverunt in alis VI et] coh(ortibus) XXI quae ap[p(ellantur)] / [I Hisp(anorum) Astur(um) et I ------------ et I Th]rac(um) et Picen[ti]a[n(a)] / e[t --------] et Petrian(a) [et I Afr(orum)] / c(ivium) R(omanorum) e[t I Hisp(anorum] et [I Frisi]avon(um) et I Ham[i]or(um) / sagitt(aria) et I Sunuc(orum) [et I Vang(ionum)] oo(milliaria) et I B(a)et[asior(um)] / et I Delm(atarum) et I Aqu[it(anorum) et I] Menap(iorum) et I Ulp(ia) [Traiana] / Cuger(norum) c(ivium) R(omanorum) et I Fida Va[rdull(orum) oo(milliaria)] c(ivium) R(omanorum) et I Bata[v(orum)] / et I Tungr(orum) et II Ling(onum) et [II As]tur(um) et II Pann[on(iorum)] / et II Nerv(iorum) et III Brac(ar)au[gustanor(um) e]t III Nerv(iorum) et VI Ne[rv(iorum)] / quae sunt in Brittanni[a] sub Platorio Ne/pote quinis et vicen(is) pluribusve stipend(iis) / emeritis dimissis honesta mission(e) / quorum nomina subscripta sunt ipsis / liberis poster(is)q(ue) eorum civitatem ded(it) // [et conub(ium)] cum uxorib(us) [quas tunc habuissent cum est civitas iis data aut si qui caelibes essent --------] / ex pedite [-----/ -----] Albani [ // Imp(erator) Caesar divi Traiani Parthici f(ilius) divi Ner/vae [nepos Traianus] Hadrianus Aug(ustus) pontif(ex) / maxim(us) tribun< ic = VS >(ia) [potestat(e)] VIII co(n)s(ul) III proco(n)s(ul) / [e]quitib(us) e[t peditib(us) qui mil]it[a]ver(unt) in alis VI et / [coh(ortibus) XXI quae app(ellantur)] I Hispa(norum) < A = II >[st]ur(um) et I QV[----]RV(?) / [et I Thrac(um) et Picentian(a) et -----]R[---] et Petrian(a) / [et I Afr(orum)] c(ivium) R(omanorum) et I] Hisp(anorum et I Frisiav(onum) et I / [Ha]m[i]or(um) sagitt(aria) et I Sunuc(orum) et I Vang(ionum) oo m(illiaria) / et I Baetasior(um) / et I Delm(atarum) et I Aquit(anorum) et I Mena< p = R >(iorum) et I U< l = I >p(ia) Traiana / [C]uger(norum) c(ivium) R(omanorum) et I [F]ida < V = N >[a]< r = S >d< ul = RI >l(orum) oo(milliaria) c(ivium)] R(omanorum) et I < B = S >at< a = Q >v(orum) et I Tun/gr(orum) et II Ling(onum) et II Astur(um) et II < Pa = DO >n< n = G >on(iorum) et II Nerv(iorum) / et III Brac(ar)augustanor(um) et III Ne[r]< v = M >(iorum) et VI Nerv(iorum) / quae sunt in Brittann(ia) sub P< la = RE >torio Nepote / quin(is) et vicen(is) < pl = TI >uribusve st[ipend(iis) eme]ritis dimissis / hon(esta) missione quor(um) nomin< a = I > subscripta sun(t) / ipsis liberis posterisq(ue) eorum civitatem / ded(i)t et conubium cum uxoribus quas tunc / habuissent cum est civitas < I = E >is data au< t = I > si/qui < cae = SEA >[li]< b = R >es essent cum < I = E >is quas postea duxis/sent dum taxat singuli singulas / a(nte) d(iem) XVI PONT(?) / C(aio) Iulio Gallo C(aio) Valerio Severo co(n)s(ulibus) / coh(ortis) I Sun< uc = AT >or(um) cui praes< t = I > / [M(arcus)] < I = AVL >un< I = T >us Claudianus / ex pedite / CNTINT(?) Albani [f(ilio) Su]nu< c = E >o / [de]scriptum et recognitum ex tabula/ea quae fixa est Romae in muro p< o = A >(st) / templum divi [Aug(usti)] {RO} [ad] Min< er = IS >(vam) // ]TINI [----/ --------------/ ---] Urbani / [----] Severi / [----] Parati