miniaturadeimagen|200px|Himno Su patriotu sardu a sos feudatarios ("El patriota sardo a los feudatarios"),Su patriotu sardu a sos feudatarios - Uniss ampliamente conocido también por su incipit como Procurade 'e moderare ("Procurad de moderar"), es una canción popular de protesta en la cultura de Cerdeña. Está oficialmente reconocida como el himno de la isla.

El himno fue escrito en idioma sardo por el abogado Francesco Ignazio Mannu (Frantziscu Ignàtziu Mannu en su lengua materna) con ocasión de la fallida revolución sarda, una serie de revueltas masivas (1793-1796) contra el sistema feudal piamontés (que habría sobrevivido hasta la segunda mitad del ), largamente abandonado por las potencias europeas occidentales, que culminó con la expulsión de la isla de los funcionarios de la casa gobernante de Saboya el 28 de abril de 1794 (acontecimiento oficialmente conmemorado hoy en día como Sa die de sa Sardigna, "Día del pueblo sardo"Sa die de sa Sardigna, Sardegna Cultura).Alberto Loni and Giuliano Carta. Sa die de sa Sardigna - Storia di una giornata gloriosa. Sassari, Isola editrice, 2003.Massimo Pistis, Rivoluzionari in sottana. Ales sotto il vescovado di mons. Michele Aymerich, Roma, Albatros Il Filo, 2009.Adriano Bomboi, L'indipendentismo sardo. Le ragioni, la storia, i protagonisti, Cagliari, Condaghes, 2014. Debido a su coincidencia temporal con la revolución francesa, la canción también fue apodada por J. W. Tyndale y otros eruditos como Auguste Boullier como "la Marsellesa sarda".J. W. Tyndale, The Island of Sardinia including pictures of the manners and customs of the Sardinians, and notes on the antiquities and modern abjects of interest in the Island, in three volumes, T. Bentley, London 1849, vol. III, p. 279.<ref>Boullier, L’île de Sardaigne, cit., pp. 94-95</ref>

En 2012, se presentó un proyecto de ley ante el Consejo regional de Cerdeña para reconocer oficialmente la canción como el himno de Cerdeña.Il Psd’Az chiede “Su patriotu” come inno ufficiale-Regione Autonoma della Sardegna Después de un otro, la propuesta ha sido aprobada en 2018.

Texto El himno es una poesía escrita en octavas con un esquema métrico de a bb cc dd e, y su contenido resuena con temas típicos de la ilustración. El texto completo consta de 47 estrofas para un total de 376 versos, y describe el miserable estado de Cerdeña a finales del , mantenida como colonia de los Saboya con un sistema feudal arcaico que solo beneficiaba a los feudatarios y dejaba a un Sardo "una soga para ahorcarse" (estrofa 34, verso 272).

El incipit está por lo tanto dirigido a la arrogancia de los señores, considerados como principales culpables de la decadencia de la isla: Procurad'e moderare, Barones, sa tirannia... ("Procurad de moderar, Barones, vuestra tiranía..." )

La desastrosa situación socioeconómica que plaga la isla se describe en detalle. Los opresores del continente también son duramente criticados: según el poeta, no les importaba un bledo de Cerdeña, y lo único que les interesaba era rodearse de riqueza a través de la explotación barata de los recursos de la isla, de una manera no muy diferente al comportamiento de España hacia las Indias (Fit pro sos piemontesos sa Sardigna una cucagna, che in sas Indias s'Ispagna: estrofa 32, verso 249-251).

El canto se cierra con una vigorosa incitación a la revuelta, sellado con un dicho sardo: Cando si tenet su bentu est prezisu bentulare ("Cuando el viento está en tu puerto, es el momento apropiado para aventar": estrofa 47, verso 375-376).

Aquí está el texto original en lengua sarda.

{| align="center" |- | align="center" | Procurad'e moderare, barones, sa tirannia, chi si no, pro vida mia torrades a pe' in terra! Declarada est già sa gherra contra de sa prepotenzia: e incomintza' sa passenzia in su populu a mancare!

Mirade ch'est'atzendende contra de ois su fogu, mirade chi no e' giogu, chi sa cosa andat 'e veras; mirade chi sas aeras minettana temporale; zente cussizzada male, iscultade sa oghe miaNo apprettedas s 'isprone A su poveru ronzinu, Si no in mesu caminu S'arrempellat appuradu; Mizzi chi est lanzu e cansadu E non 'nde podet piusu; Finalmente a fundu in susu S'imbastu 'nd hat a bettare

Su pobulu chi in profundu Letargu fit sepultadu Finalmente despertadu S'abbizzat ch 'est in cadena, Ch'istat suffrende sa pena De s'indolenzia antiga: Feudu, legge inimiga A bona filosofia!

Che ch'esseret una inza, Una tanca, unu cunzadu, Sas biddas hana donadu De regalu o a bendissione; Comente unu cumone De bestias berveghinas Sos homines et feminas Han bendidu cun sa cria

Pro pagas mizzas de liras, Et tale olta pro niente, Isclavas eternamente Tantas pobulassiones, E migliares de persones Servint a unu tirannu. Poveru genere humanu, Povera sarda zenia!

Deghe o doighi familias S'han partidu sa Sardigna, De una manera indigna Si 'nde sunt fattas pobiddas; Divididu han sas biddas In sa zega antichidade, Però sa presente edade Lu pensat rimediare.

Naschet su Sardu soggettu A milli cumandamentos, Tributos e pagamentos Chi faghet a su segnore, In bestiamen e in laore In dinari e in natura, E pagat pro sa pastura, E pagat pro laorare.

Meda innantis de sos feudos Esistiana sas biddas, Et issas fìni pobiddas De saltos e biddattones. Comente a bois, Barones, Sa cosa anzena est passada? Cuddu chi bos l'hat dada Non bos la podiat dare.

No est mai presumibile Chi voluntariamente Hapat sa povera zente Zedidu a tale derettu; Su titulu, ergo, est infettu De infeudassione E i sas biddas reione Tenene de l'impugnare

Sas tassas in su prinzipiu Esigiazis limitadas, Dae pustis sunt istadas Ogni die aumentende, A misura chi creschende Sezis andados in fastu, A misura chi in su gastu Lassezis s 'economia.

Non bos balet allegare S'antiga possessione Cun minettas de presone, Cun gastigos e cun penas, Cun zippos e cun cadenas Sos poveros ignorantes Derettos esorbitantes Hazis forzadu a pagare

A su mancu s 'impleerent In mantenner sa giustissia Castighende sa malissia De sos malos de su logu, A su mancu disaogu Sos bonos poterant tenner, Poterant andare e benner Seguros per i sa via.

Est cussu s'unicu fine De dogni tassa e derettu, Chi seguru et chi chiettu Sutta sa legge si vivat, De custu fine nos privat Su barone pro avarissia; In sos gastos de giustissia Faghet solu economía

Su primu chi si presenta Si nominat offissiale, Fattat bene o fattat male Bastat non chirchet salariu, Procuradore o notariu, O camareri o lacaju, Siat murru o siat baju, Est bonu pro guvernare.

Bastat chi prestet sa manu Pro fagher crescher sa rènta, Bastat si fetat cuntenta Sa buscia de su Segnore; Chi aggiuet a su fattore A crobare prontamente E s'algunu est renitente Chi l'iscat esecutare

A boltas, de podattariu, Guvernat su cappellanu, Sas biddas cun una manu Cun s'attera sa dispensa. Feudatariu, pensat Chi sos vassallos non tenes Solu pro crescher sos benes, Solu pro los iscorzare.

Su patrimoniu, sa vida Pro difender su villanu Cun sas armas a sa manu Cheret ch 'istet notte e die; Già ch 'hat a esser gasie Proite tantu tributu? Si non si nd'hat haer fruttu Est locura su pagare.

Si su barone non faghet S'obbligassione sua, Vassallu, de parte tua A nudda ses obbligadu; Sos derettos ch'hat crobadu In tantos annos passodos Sunu dinaris furados E ti los devet torrare.

Sas rèntas servini solu Pro mantenner cicisbeas, Pro carrozzas e livreas, Pro inutiles servissios, Pro alimentare sos vissios, Pro giogare a sa bassetta, E pro poder sa braghetta Fora de domo isfogare,

Pro poder tenner piattos Bindighi e vinti in sa mesa, Pro chi potat sa marchesa Sempre andare in portantina; S'iscarpa istrinta mischina, La faghet andare a toppu, Sas pedras punghene troppu E non podet camminare

Pro una littera solu Su vassallu, poverinu, Faghet dies de caminu A pe', senz 'esser pagadu, Mesu iscurzu e isporzadu Espostu a dogni inclemenzia; Eppuru tenet passienzia, Eppuru devet cagliare.

Ecco comente s 'impleat De su poveru su suore! Comente, Eternu Segnore, Suffrides tanta ingiustissia? Bois, Divina Giustissia, Remediade sas cosas, Bois, da ispinas, rosas Solu podides bogare.

Trabagliade trabagliade O poveros de sas biddas, Pro mantenner in zittade Tantos caddos de istalla, A bois lassant sa palla Issos regoglin' su ranu, E pensant sero e manzanu Solamente a ingrassare.

Su segnor feudatariu A sas undighi si pesat. Dae su lettu a sa mesa, Dae sa mesa a su giogu. Appustis pro disaogu Andat a cicisbeare; Giompid'a iscurigare Teatru, ballu, allegria

Cantu differentemente, su vassallu passat s'ora! Innantis de s'aurora Già est bessidu in campagna; Bentu o nie in sa muntagna. In su paris sole ardente. Oh! poverittu, comente Lu podet agguantare!.

Cun su zappu e cun s'aradu Penat tota sa die, A ora de mesudie Si zibat de solu pane. Mezzus paschidu est su cane De su Barone, in zittade, S'est de cudda calidade Chi in falda solent portare.

Timende chi si reforment Disordines tantu mannos, Cun manizzos et ingannos Sas Cortes han impedidu; Et isperdere han cherfidu Sos patrizios pius zelantes, Nende chi fint petulantes Et contra sa monarchia

Ai caddos ch'in favore De sa patria han peroradu, Chi s'ispada hana ogadu Pro sa causa comune, O a su tuju sa fune Cheriant ponner meschinos. O comente a Giacobinos Los cheriant massacrare.

Però su chelu hat difesu Sos bonos visibilmente, Atterradu bat su potente, Ei s'umile esaltadu, Deus, chi s'est declaradu Pro custa patria nostra, De ogn'insidia bostra Isse nos hat a salvare.

Perfidu feudatariu! Pro interesse privadu Protettore declaradu Ses de su piemontesu. Cun issu ti fist intesu Cun meda fazilidade: Isse papada in zittade E tue in bidda a porfia.

Fit pro sos piemontesos Sa Sardigna una cucagna; Che in sas Indias s 'Ispagna Issos s 'incontrant inoghe; Nos alzaiat sa oghe Finzas unu camareri, O plebeu o cavaglieri Si deviat umiliare...

Issos dae custa terra Ch'hana ogadu migliones, Beniant senza calzones E si nd'handaiant gallonados; Mai ch'esserent istados Chi ch'hana postu su fogu Malaittu cuddu logu Chi criat tale zenìa

Issos inoghe incontràna Vantaggiosos imeneos, Pro issos fint sos impleos, Pro issos sint sos onores, Sas dignidades mazores De cheia, toga e ispada: Et a su sardu restada Una fune a s'impiccare!

Sos disculos nos mandàna Pro castigu e curressione, Cun paga e cun pensione Cun impleu e cun patente; In Moscovia tale zente Si mandat a sa Siberia Pro chi morzat de miseria, Però non pro guvernare

Intantu in s'insula nostra Numerosa gioventude De talentu e de virtude Ozïosa la lassàna: E si algun 'nd'impleàna Chircaiant su pius tontu Pro chi lis torrat a contu cun zente zega a trattare.

Si in impleos subalternos Algunu sardu avanzàna, In regalos non bastada Su mesu de su salariu, Mandare fit nezessariu Caddos de casta a Turinu Et bonas cassas de binu, Cannonau e malvasia.

De dare a su piemontesu Sa prata nostra ei s'oro Est de su guvernu insoro Massimu fundamentale, Su regnu andet bene o male No lis importat niente, Antis creen incumbeniente Lassarelu prosperare.

S'isula hat arruinadu Custa razza de bastardos; Sos privilegios sardos Issos nos hana leadu, Dae sos archivios furadu Nos hana sas mezzus pezzas Et che iscritturas bezzas Las hana fattas bruiare.

De custu flagellu, in parte, Deus nos hat liberadu. Sos sardos ch'hana ogadu Custu dannosu inimigu, E tue li ses amigu, O sardu barone indignu, E tue ses in s'impignu De 'nde lu fagher torrare

Pro custu, iscaradamente, Preigas pro su Piemonte, Falzu chi portas in fronte Su marcu de traitore; Fizzas tuas tant'honore Faghent a su furisteri, Mancari siat basseri Bastat chi sardu no siat.

S'accas 'andas a Turinu Inie basare dès A su minustru sos pes E a atter su... già m 'intendes; Pro ottenner su chi pretendes Bendes sa patria tua, E procuras forsis a cua Sos sardos iscreditare

Sa buscia lassas inie, Et in premiu 'nde torras Una rughitta in pettorra Una giae in su traseri; Pro fagher su quarteri Sa domo has arruinodu, E titolu has acchistadu De traitore e ispia.

Su chelu non faghet sempre